در عصر حاضر "فناوری اطلاعات" مهمترین و کلیدیترین عامل در دستیابی به "اهداف استراتژیک" و "توسعه ملی" هر کشور محسوب میشود. بدین منظور بسیاری از کشورها، جهت رسیدن به این امر گامهای بلندی را در عرصه فناوری اطلاعات و ارتباطات برداشته و سعی نمودهاند جایگاه ممتازی را برای خود کسب کنند. چرا که این کشورها بر این باورند که فناوریهای نوین اطلاعاتی و ارتباطی، تسهیل کننده و مهمترین شاخص برای رسیدن به یک "جامعه دانایی محور" محسوب میشود.
لیکن تجربه نشان داده است این مهم زمانی میسر خواهد شد که بتوان اقدامات مناسب وشایسته ای را انجام داد. یکی از این راه کارها واقدامات برقراری تعامل با مجامع و سازمانهای بینالمللی در حوزه فناوری اطلاعات می باشد. زیرا از طریق حضور فعال و موثر در این سازمانهانه تنها می توان به دانش وعلوم روز دست یافت بلکه میتوان منابع و منافع بدست آمده را برای آیندگان حفظ نمود.
تجارب موفق جهانی نشان میدهد برنامهها و سیاستهای فناوری اطلاعات در پیشرفت عرصههای گوناگون هر جامعه به ویژه در بخشهای اقتصادی، اجتماعی و علمی نقش زیربنایی برعهده داشته و عامل اصلی رشد و توسعه در زیرساختهای ارتباطی میباشد. در این راستا بر آن شدیم به معرفی اجمالی برخی از مجامع بینالمللی در حوزه فناوری اطلاعات بپردازیم امید که مورد توجه و عنایت شما عزیزان قرار گیرد.
1- UNESCO
"سازمان تربیتی، علمی و فرهنگی ملل متحد" (یونسکو) در تاریخ 16 نوامبر 1945 بوجودآمد. هدف از تشکیل این سازمان نهادینه ساختن فرهنگ صلح، و ایجاد همبستگی فکری و اخلاقی بین انسانها بوده است. هم اکنون تعداد کشورهای عضو این سازمان در حدود 190 عضو می باشد. فعالیت های یونسکو معطوف به
زمینه های آموزش، علومطبیعی، علوم اجتماعی و انسانی، فرهنگ، ارتباطات و اطلاعات می باشد.
طبق ماده 7 اساسنامه یونسکو برای ایجاد هماهنگی بین یونسکو و مؤسسات ذیربط، کشورهای عضو موظف به ایجاد کمیسیون های ملی هستند. در حال حاضردر مجموعه سازمان ملل 190 کمیسیون ملی یونسکو وجود دارد..
رسالت یونسکو
- توسعه و ارتقاء اصول و هنجارهای جهانی مبتنی بر ارزش های مشترک به منظور مواجهه باچالشهای بوجود آمده و مهم درعرصه آموزش، فرهنگ و ارتباطات و تقویت رفاه عمومی.
- ارتقاء و گسترش تکثر گرایی از طریق به رسمیت شناسی و صیانت از تنوع فرهنگی و ملاحظه حقوق انسانی.
- ارتقاء سطح مشارکت و اقتدار در جامعه علمی از طریق دسترسی برابر، ظرفیت سازی و مشارکت در دانش.
(WSISسایر فعالیتهای یونسکو در راستای اجلاس سران جامعه اطلاعات (
از فعالیت های دیگری که یونسکو در آن شرکت دارد عبارتند از خطوط یازده گانه اجلاس سران جامعه اطلا عاتی که عبارتند از : فعالیت در خصوص خطوط عمل 3 دسترسی به اطلاعات، آموزش الکترونیکی از خط عمل شماره 7، دانش الکترونیکی از خط عمل شماره 7، هویت و تنوع فرهنگی از خط عمل شماره 8 ، تنوع زبانی و محتوای بومی از خط عمل شماره 9 رسانه ها، ابعاد اخلاقی جامعه اطلاعاتی از خط عمل شماره 10
2- IGF
"مجمع راهبری اینترنت" یکی از مهمترین نتایج اجلاس جهانی جامعه اطلاعاتی است. در این مجمع هیچ قطعنامه ای صادر نمی شود و تنها توصیه نامه هایی برای استفاده جامعه جهانی ارائه می شود.
هدف اصلی از این مجمع، بحث بر سر مسائل مرتبط با حاکمیت اینترنت و در صورت امکان ارائه توصیه هایی برای جامعه جهانی است. این مجمع زیر نظر دبیرکل سازمان ملل متحد تشکیل می شود و در خصوص سیاست های مربوط به راهبری اینترنت به گفتگو می پردازد.
از مهمترین وظایف این اجلاس میتوان به موارد ذیل اشاره کرد:
1- بحث بر سر سیاست های عمومی مرتبط با عناصر اصلی حاکمیت اینترنت به منظور تداوم، امنیت، ثبات و گسترش اینترنت
2- تسهیل مباحثه بین سازمان هایی که درگیر با سیاست های عمومی بین المللی در خصوص اینترنت و مباحث مرتبط با آن هستند و همچنین مسائلی که هیچ سازمان خاصی وظیفه انجام آن را بر عهده ندارد.
3- ارتباط با سازمان های دولتی و سایر موسسات در خصوص قلمرو اجرایی شان
4- تسهیل مبادله اطلاعات و استفاده کامل از تخصص علمی، آکادمیک و فنی کشورها
5- سفارش به تمامی کشورها برای ارائه راهکارها و ابزاری برای شتاب بخشیدن به قبلیت دسترسی و امکان استفاده از اینترنت در کشورهای در حال توسعه
6- مشارکت در ایجاد ظرفیت برای حاکمیت اینترنت در کشورهای در حال توسعه
7- ارزیابی و پیشبرد مستمر اصول WSIS در فرآیند حاکمیـت اینترنت
8- بحث در خصوص منابع حیاتی اینترنت در میان موضوعات مختلف
9- کمک به پیداکردن راه حل هایی در خصوص مسائل ناشی از استفاده درست و نادرست از اینترنت
3- ICANN
"مؤسسه اینترنتی برای اعداد و نامهای اختصاص یافته" (ICANN) یک سازمان بین المللی غیرانتفاعی است که مسئول پروتکل اینترنتی، تخصیص فضای آدرس، تعیین پروتکل، مدیریت سیستم دامنههای کشوری و عمومی و مدیریت سیستم سرور ریشه است.
آیکان در سال 98 طی تفاهم نامه ای با وزارت بازرگانی آمریکا و موسسه خصوصی و غیرانتفاعی آیکان با اهداف گوناگونی تأسیس شد. از جمله این اهداف می توان موارد زیر را ذکر کرد:
• حفظ ثبات در عملکرد اینترنت
• ایجاد رقابت در ثبت دامنه های عمومی از طریق ازدیاد تعداد دامنه ها و ازدیاد تعداد مراکز ثبت
• بین المللی نمودن مدیریت امور مربوط به اسامی و شماره های اینترنتی
• ایجاد مکانیسم ارتباط با کلیه اقشار مختلف
هیات مدیره ICANN عبارتند از شهروندانى از کشورهاى استرالیا , برزیل , بلغارستان , کانادا , چین , فرانسه , آلمان , غنا , ژاپن , کنیا , کره , مکزیک , هلند , پرتغال , سنگال , اسپانیا , انگلستان و ایالات متحده.
مسئولیت ICNNA
• پروتکل اینترنتی
• تخصیص فضای آدرس
• مدیریت فنی DNS
• مدیریت سیستم دامنه های کشوری و عمومی
• مدیریت سرور ریشه
در حال حاضر بیش از 850 مرکز ثبت دامنه تائید شده در سراسر دنیا دارد که به آنها ICANN Approved Registrar می گویند.
در عین حال آیکان پنج کمیته فعالیت دارند، کمیته مشورتی دولتی آیکان(GAC ) یکی از کمیته های فعال در آیکان است که متشکل ازنمایندگانی از دولت ها، سازمان های دولتی چند ملیتی. این کمیته شامل متخصصان دولتی از 85 کشور جهان و اقتصاد مستقل می باشد.
با شرکت در جلسات GAC اعضاء می توانند بر سیاست های متمرکز بر مدیریت سیستم نام دامنه ها DNS و مسائل مرتبط با آن که بر عملکرد اینترنت تأثیرگذار است، نفوذ داشته باشند.در حال حاضر نماینده جمهوری اسلامی ایران از وزارت ارتباطات وفن آوری اطلاعات می باشد.
4- WIPO
"سازمان جهانی مالکیت معنوی" در سال 1974 به عنوان یکی از شانزده آژانس وابسته به سازمان ملل معرفی گردید تا بتواند فعالیتهای دارائی فکری را ارتقاء بخشد و انتقال تکنولوژی را به کشورهای در حال پیشرفت تسهیل نماید و بدین وسیله توسعه اقتصادی و اجتماعی و فرهنگی را ایجاد نماید.
.اهداف سازمان WIPO
براساس ماده 3کنوانسیون سوئد اهداف این سازمان این گونه بیان شده است :
1- ارتقاء حمایت از دارائی فکری در جهان از طریق همکاریهای متقابل دولتها و WIPO با سازمانهای مشابه بینالمللی،
2- ایجاد هماهنگی و حصول اطمینان از همکاریهای اجرایی اتحادیههای پاریس و برن.
امتیازات عضویت در WIPO
• برخورداری از خدمات مرکز داوری و حل اختلاف WIPO در حوزه اینترنت و تجارت ،
• استفاده از خدمات مرکز آکادمی جهانی WIPO،
• همکاری نظام قضایی کشورهای عضو در جلوگیری از سوء استفاده از حقوق مالکیت معنوی
• همکاری گمرک کشورهای عضو در جلوگیری از سوء استفاده سایر کشورها از اختراعات، نشان تجاری و اسامی جغرافیایی کشور،
• برخورداری از خدمات مشاوره ای و مطالعاتی در زمینه ساختار، تدوین مقررات و آئین نامه های اجرایی اداره جات دارایی فکری کشور
وظایف سازمانWIPO
• طراحی و توسعه ابزاری لازم برای افزایش کارایی و اثربخشی فرآیند حمایت از دارائی فکری در دنیا و کمک به تصویب قوانین ملی در این زمینه
• نظارت بر وظایف اجرایی اتحادیههای برن، پاریس و اتحادیههای وابسته، همکاری در ایجاد و تشویق و حمایت از اجرای توافق نامههای بینالمللی در حمایت از دارائی فکری
• مساعدتهای قانونی و فنی در مورد دارائی فکری به کشورهای عضو
• ارائه خدمات و فعالیتهای مقتضی در جهت تسهیل حمایت از دارائی فکری و تدارک امکان ثبت بینالمللی آنها
با توجه به اینکه آیکان ارتباطی با دعاوی حقوقی ندارد، ارتباط و پیگیری مطالب از طریق WIPO بسیار حائز اهمیت است، زیرا مسائل حقوقی در سیاست گذاری ها نقشی تعیین کننده بر عهده دارند که غفلت از آنها به معنای از دست دادن قدرت کشور در پیشبرد اهدافش می باشد.
5- RIPE , RIPE NCC
RIPE به عنوان یک انجمن آزاد متشکل از اپراتورهای شبکه اینترنتی در راستای انجام هماهنگی ها، تبادل تجربیات و ثبت اطلاعات در یک بانک اطلاعاتی عمل می کند.
منطقه تحت پوشش RIPE ابتدا قاره اروپا بوده که بعدها، در آسیای مرکزی و خاورمیانه توسعه یافته است.
شرکت کنندگان در نشست های RIPE ، تأمین کنندگان خدمات اینترنتی، اپراتورهای شبکه و سایر گروه های علاقمند از اروپا و مناطق اطراف آن هستند.
RIPE NCC نیز یک سازمان مستقل و غیرانتفاعی است که در منطقه تحت پوشش خود از طریق ایجاد هماهنگی فنی از زیرساخت های اینترنتی حمایت می کند.
وظایف:
• تخصیص منابع اینترنت جهانی
• ارائه خدماتی چون IPV4، IPV6
• ارائه منابع عددی AS
در نشستهای اعضای RIPE،مسائل و اهداف مختلف مورد بحث وبررسی اعضاء قرار میگیرد که در این میان ازمهمترین اهداف این نشستها می توان به، بحث پیرامون مسائل فنی و سیاستی موثر بر عملکرد و اداره اینترنت در منطقه تحت پوشش RIPE NCC اشاره کرد.
6- IMPACT
"سازمان همکاری بین المللی برای مبارزه با تروریسم اینترنتی،" اولین برنامه جهانی با مشارکت بخش دولتی و خصوصی است بر علیه تروریسم اینترنتی است.
گرد هم آوردن دولت ها، رهبران صنایع و کارشناسان امنیت سایبر برای تقویت ظرفیت جامعه جهانی برای اجتناب، دفاع و پاسخگویی به تهدیدات سایبر است از مهمترین اهداف این سازمان می باشد.
بنیان IMPACT بر چهار رکن اصلی استوار است :
1- مرکز پاسخگویی جهان
2- مرکز همکاری بین المللی و سیاست گذاری
3- مرکز آموزش و توسعه مهارت ها
4- مرکز تحقیقات و تضمین امنیت
گفتنی است مقر این سازمان در مالزی می باشد واجلاس آن به صورت سالانه برگذار می شود..
محمود نورزاد
کارشناس ارشد علوم ارتباطات
1-United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization
2-Governmental Advisory Committee
3-Internet Governance Forum
4-World Intellectual Property Organization
5-Reseaux IP Europeens
6-International Multilateral Partnership Against Cyber Terrorism
(چهارشنبه ۲۶ اسفند ۱۳۸۸)
۱۰:۴۰