منفک شدن مخابرات و نهایی شدن خصوصی سازی از این حوزه و همچنین واگذاری خدمات جدید نظیر سرویس وایمکس نیز بخش دیگری از این تغییرات را شامل می شوند.
بر همین اساس، تلاش کردیم تا طی گزارشی، مهمترین رخدادهای سال 88 را مرور کرده و به برخی از تغییرات صورت گرفته در حوزه ارتباطات و فناوری اطلاعات بپردازیم.
آغاز به کار دولت دهم
پس از برگزاری انتخابات و آغاز به کار دولت دهم، دکتر محمود احمدی نژاد، مهندس رضا تقی پور را به عنوان وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات دولت جدید، به مجلس معرفی کرد.
با توجه به سابقه مهندس تقی پور و تلاش های وی در مجموعه وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات، مجلس نشین ها در روز رای اعتماد، بدون هیچ مخالفی به استقبال بررسی برنامه های وی رفتند و به عنوان یکی از وزرای دولت دهم با رای بسیار بالایی توانست اعتماد نمایندگان ملت را کسب کند.
مهندس رضا تقی پور، در برنامه های خود، پرداختن به موضوع فناوری اطلاعات و ارائه خدمات الکترونیکی با استفاده از بسترهای مهیا شده را به عنوان یکی از اصلی ترین برنامه های خود مطرح کرده بود.
بر همین اساس و در مدت شش ماه حضور خود در این سمت توانست موافقت دولت را بر تشکیل کارگروه مدیریت فناوری اطلاعات و ارتباطات دولت جلب کرده و به کمک این مصوبه روند تصویب و اجراي موضوعات مرتبط با این حوزه را سرعتی چند برابری ببخشد.
به اعتقاد کارشناسان، تصویب شش محور اصلی در حوزه فناوری اطلاعات در این کارگروه یکی از نتایج مثبت و ملموس تشکیل آن محسوب می شود.
نام گذاری دولت دهم به عنوان نخستین دولت الکترونیکی نیز از دیگر دستاوردهای مهندس تقی پور طی شش ماه گذشته در راستای برنامه های تعریف شده است.
برنامه ای به رنگ ICT
اما یکی دیگر از حوزه هایی که طی سال جاری مورد توجه رسانه ها قرار گرفت و کارشناسان از آن به عنوان یکی از دستاوردهای حوزه ارتباطات یاد میکنند، توجه برنامه پنجم توسعه کشور به حوزه ارتباطات و فناوری اطلاعات است.
به گونه ای که به گفته معاون ارتباطات و برنامه ریزی وزارت ارتباطات، درلایحه برنامه پنجم توسعه که از سوی دولت به مجلس شورای اسلامی ارایه شده، 23 ماده به منظور توسعه ICT در نظر گرفته شده است.
توسعه دولت الکترونیکی، تجارت الکترونیکی و عرضه خدمات الکترونیکی و اصالت بخشیدن به اسناد الکترونیکی و کاهش اسناد کاغذی از دیگر موارد در نظر گرفته شده در بخش فناوری اطلاعات لایحه برنامه پنجم توسعه است.
همچنین، در لایحه برنامه پنجم توسعه، توجه ویژه ای به بسط و توسعه فرهنگ ایرانی، اسلامی در فضای مجازی شده که از جمله آن می توان به گسترش و استقرار سامانه های مبتنی بر خط و زبان فارسی اشاره کرد.
توسعه دولت الکترونیکی، تجارت الکترونیکی و عرضه خدمات الکترونیکی و اصالت بخشیدن به اسناد الکترونیکی و کاهش اسناد کاغذی از دیگر موارد در نظر گرفته شده در بخش فناوری اطلاعات لایحه برنامه پنجم توسعه است.
از سوی دیگر، در برنامه پنجم توسعه کشور، علاوه بر الکترونیکی شدن تمام خدمات بین دستگاه ها، پیش بینی شده است تا پایان برنامه، 70 درصد خدمات دولت به مردم نیز به صورت الکترونیکی به متقاضیان ارایه شود.
به گفته مسوولان، الکترونیکی شدن 80 درصد از پرداخت ها در سیستم بانکی، یکی دیگر از اهداف مشخص شده در لایحه برنامه پنجم توسعه است.
اما در حوزه پست و خدمات پستی نیز بر اساس برنامه های پیش بینی شده، در طول برنامه پنجم توسعه کشور، بیش از 15 خدمت جدید در شبکه پستی کشور راه اندازی خواهد شد.
جهشی بزرگ در راه فضا
از سوی دیگر، یکی دیگر از وقایع مهم و تاثیرگذار در سال 88 رونمایی از چند پروژه ماهواره ای بود که به همت جوانان و کارشناسان داخلی و به رغم تمام تهدیدات و تحریم ها، محقق شده بود، است و به واسطه آن سال جاری را به یک سال بسیار موفق در صنعت ماهوارههای کشور تبدیل کرد.
طی مدت کوتاهی که از اجرای برنامه 10 ساله تدوین شده برای حوزه فضا میگذرد، گامهای بلندی برداشته شده است که ماهوارههای مصباح 2، نوید علم و صنعت و طلوع 1 از آن جمله محسوب میشود.
ماهواره مصباح 2 یک ماهواره پیشرفته است که سرعت ، انتقال اطلاعات و دقت سیستم کنترلی و قدرت پیشرانه آن نسبت به مدلهای گذشته افزایش یافته است.
به اعتقاد کارشناسان، در مقایسه ای ساده می بینیم، اگر چه کشورهای توسعه یافته برای حضور در فضا 22 سال وقت صرف کردند، متخصصان داخلی تنها در 8 سال و آن هم در شرایط تحریم های بین المللی توانستند به این توفیق دست یابند.
گام بلند خصوصی سازی در حوزه ارتباطات
با ابلاغ سیاستهای اصل 44 توسط مقام معظم رهبری، گام های اساسی به منظور کوچکتر کردن دولت، ایجاد محیط رقابتی، کاهش هزینهها، افزایش بهرهوری و کیفیت خدمات به مردم انجام شد و همین امر موجب شد تا تحولی نو در کشور بهویژه مخابرات ایجاد شود.
در راستای اجرای این سیاستها و از سال گذشته، فرایند واگذاری شرکت مخابرات ایران و به همراه 31 شرکت زیرمجموعه به غیر از شرکت ارتباطات زیرساخت، شرکت فناوری اطلاعات، آغاز شد و بالاخره شهریور ماه گذشته، از شکل دولتی خارج و به شکل سهامی عام تبدیل شدند.
بر همین اساس و بر اساس مزایده برگزار شده، کنسرسیوم توسعه اعتماد مبین توانست با ارائه تاریخی ترین چک ایران، مبلغ حدود 15 ترلیون ریال را پرداخت و 50 بعلاوه یک سهم مخابرات را از آن خود کند و با تایید شورای رقابت در آخرین روزهای سال، معامله 8 میلیارد دلاری مخابرات قطعی شد.
مهندس وحید صدوقی و مهندس ناصر یوسف پور به عنوان نماینده گان دولت و سهام عدالت و دکتر غفاریان از طرف شرکت توسعه اعتماد مبین و دکتر سید هاشمی از طرف شرکت مبین و مهندس مهردادی از طرف شرکت مهستان، به عنوان نمایندگان بخش خصوصی خریدار شرکت مخابرات ایران در هیأت مدیره این شرکت انتخاب شدند.
اما این پایان فرایند خصوص سازی در مجموعه وزارت ارتباطات نخواهد بود و هم اکنون تلاش های برای عرضه سهام شرکت های پست و پست بانک در بورس ادامه دارد و امیدواریم در سال آتی شاهد برداشتن گام های اساسی در این زمینه باشیم.
خبرهای خوب برای اینترنت
افزایش پهنای باند خارجی کشور، در سال جاری که با رشدی حدود دو برابری، از 70 STM1 به بیش از 130 STM1 رسید یکی از خبرهای خوش اینترنتی سال 88 به حساب می آید که به گفته مسوولان در صورت وجود مشتری، قابلیت افزایش را نیز دارد.
از سوی دیگر، با توجه به اطلاعات و آمار موجود، ضریب نفوذ اینترنت به حدود 35 درصد رسیده و وضعیت اینترنت کشور در حال حاضر بیش از 32 گیگابایت در ثانیه است.
اما واگذاری سرویس اینترنت پرسرعت بیسیم ( وایمکس) از سوی اپراتورهای خصوصی یکی دیگر از خبرهای خوش اینترنتی امسال محسوب می شوذ که به اعتقاد کارشناسان می تواند زمینه ساز ارائه خدمات الکترونیکی به مردم باشد.
بر اساس پروانه ای که وزارت ارتباطات به این شرکت ها داده است، شرکت مبین نت در تمام استان ها، ایرانسل در شش استان، شرکت مشارکتی سیار اصفهان در اصفهان و شرکت رایانه دانش گلستان در استان گلستان به ارائه سرویس به مخاطبان خواهند پرداخت.
توسعه ارتباطی روستاها
بر اساس ماده 40 برنامه پنجساله چهارم به کارگیری فناوری اطلاعات و ارتباطات در روستاها و ارائه خدمات متنوع با هدف ارتقاء مهارت روستائیان و تمهید فرصتهای شغلی مورد تاکید قرار گرفته است .
بر اساس برنامه چهارم توسعه تا پایان سال 88 تعداد 10 هزار دفتر ICT روستایی در سطح کشور راه اندازی شود.
به اعتقاد کارشناسان، توسعه ICT روستائی نقش اساسی در پیشرفت کشور و توسعه متوازن روستاها داشته و محور تحقق عدالت اجتماعی می باشد .
در همین راستا، مبلغ 250 میلیارد تومان اعتبار برای اجرای طرح پیشخوان دولت یا دفاتر ICT روستایی با هدف تهیهی زیرساختهای راهاندازی دولت الکترونیکی برای سرویسدهی الکترونیکی به ده هزار روستا در نظر گرفته شد.
والبته بعد از این زمان نه تنها تلاش برای راه اندازی دفاتر و ارائه خدمات در آن ها صورت گرفته بلکه از 4 سال پیش تا کنون ارتباط رسانی به روستا ها نیز وارد فار جدیدی شد به گو نه ای که بسیاری از استان ها جشن نداشتن روستای بدون ارتباط خود را نیز برگزار کردند.
در حال حاظر هزینه ایجاد هر دفتر ICT روستایی 20 میلیون تومان و هزینه جاری ماهانه آن 700 هزار تومان است و با توجه به میزان خدمات ارائه شده، هر دفتر ICTروستایی می تواند 2 هزار نفر را تحت پوشش قرار دهد.
بر اساس اعلام مسوولان پست بانک، بیش از یک میلیون و 400 هزار حساب بانکی توسط روستاییان در این دفاتر داریم که حدود 130 میلیارد تومان سرمایه روستاییان در آنها وجود دارد و نقدینگی دفاتر ICT روستایی است که به اعتقاد کارشناسان، این موضوع طبیعتا به تسریع گردش پولی در کشور منجر میشود و این پیشرفت کشور را به دنبال دارد.
80 درصد از این 130 میلیارد تومان باید به صورت تسهیلات دوباره به روستاییان اهدا شود و پست نیز علاوه بر سرویسهای جاری خود امکان پست خرید را برای روستاییان فراهم میکند و آنها میتوانند جنس مورد علاقه و درخواست خود را از طریق وبگاه یا پورتال سازمان یا وزارت مربوطه ارائه و از طریق پست خرید این کار انجام شود.
همچنین قراردادهایی با ادارهی کل بیمه و خدمات درمانی، موسسه نشر کتاب، موسسه بنیاد مسکن، توزیع کالا برگ، توزیع سود سهام عدالت در روستاها و مواردی دیگر منعقد شده که این کار توسط پست بانک انجام میشود که در رابطه با توزیع سود سهام عدالت رقمی حدود 140 میلیارد تومان در کمتر از یک ماه به روستاییان توزیع شده است.
توزیع فرم هدفمند کردن یارانه، ثبت نام از داوطلبان کنکور، توزیع کارنامههای داوطلبان، توزیع کارت سوخت و قبوض را از دیگر فعالیتهایی است که از سوی این دفاتر ارائه می شود.
به گفته مدیران پست بانک، در حال حاضر بیش از 17 میلیون و 190 هزار تراکنش در این دفاتر انجام شده که به واسطه آن بیش از 10 میلیون سفر روستایی حذف شده است.
پست
کارکنان شرکت پست نیز، سال پرتلاشی را پشت سر گذاشتند، به واسطه همین تلاشها نیز، دستاوردهای بزرگی را خلق کردند.
با توجه به آمارهای موجود تا پایان بهمن ماه سال جاری، رسیدن تعداد مرسولات پستی به بیش از 744 میلیون عدد و رسیدن سرانه مرسولات به 10.4 عدد مرسوله به ازای هر نفر، بخشی از این دستاورد ها محسوب می شود.
از سوی دیگر و با افزایش 21 درصدی خریدهای اینترنتی و رسیدن تعداد آن ها به بیش از یک میلیون 106 هزار عدد در راستای بسط تجارت الکترونیکی نیز از دیگر مواردی است که میتوان به آنها اشاره کرد.
کارشناسان معتقدند که سال آینده باید شاهد تحولات بزرگی در این حوزه باشیم.
باتوجه به مواردی که به آنها اشاره شده به نظر می رسد سال 88 را میتوان سال تغییرات شگرف و اساسی در حوزه ارتباطات و فناوری اطلاعات دانست.
(سه شنبه ۲۵ اسفند ۱۳۸۸)
۱۲:۳۵